Eglwysbach

 

Roedd gan blwyf Eglwysbach boblogaeth o 1,286 ar droad y ganrif ddiwethaf, sef mymryn yn fwy na’r 935 sy’n trigo yno heddiw. Fel yw’r achos rwan, roedd nifer o du allan i’r ardal yno. Roedd llawer ohonynt yng nghyflogaeth Stad Bodnant — yn gweithio yn y plas, y gerddi, y goedwig a’r ffermydd oedd yn perthyn iddi. Roedd gan sawl un o feirw Rhyfel Mawr Eglwysbach gysylltiadau â Bodnant, o fab teulu’r plas i denantiaid eu ffermydd. Mae 23 o enwau ar ddau blac y naill ochr i giatiau eglwys St Martin yn y pentref, ond rydym am ganolbwyntio ar 21 ohonynt.

Rhagor o fanylion i ddilyn…